Κυριακή 19 Ιουλίου 2026 

Απόστολος Κυριακής των Αγίων Πατέρων, Τιτ. γ’ 8 – 15.

Αγαπητοί μου Χριστιανοί,

Σήμερα εορτάζεται η μνήμη των αγίων και θεοφόρων Πατέρων της Τετάρτης Οικουμενικής Συνόδου που αγωνίστηκαν και αυτοί γενναία κατά των αιρέσεων και υπέρ της αμωμήτου Ορθοδόξου Πίστεως της Αγίας μας Εκκλησίας. Αναγινώσκεται δε Απόστολος κατά την Θεία Λειτουργία μέρος της προς Τίτον επιστολής του Αποστόλου Παύλου, όπου διαλάμπουν η φροντίδα και η μέριμνα του θείου Αποστόλου πρώτον μεν, για να αποφεύγουν οι Χριστιανοί τις συναντήσεις και λογομαχίες με τους αιρετικούς, και δεύτερον, για να ασκούν τον έμπρακτο Χριστιανισμό, τον Χριστιανισμό των καλών έργων τους. Αλλά πρώτος όρος για όλα αυτά, και για την αποφυγή των αμετανόητων αιρετικών και για την άσκηση και εργασία των καλών έργων, είναι η εμπιστοσύνη που θα δώσουν οι Χριστιανοί στον λόγο του Θεού, ο οποίος συνιστά και ζητάει και τα δύο αυτά. Γι΄ αυτό από το θέμα αυτό ξεκινά ο σημερινός Απόστολος και γράφει ο Παύλος στον Τίτο. «Τέκνον Τίτε, πιστὸς ὁ λόγος, καὶ περὶ τούτων βούλομαί σε διαβεβαιοῦσθαι». Δηλαδή ο λόγος του Ευαγγελίου, τον οποίο κηρύττουμε εμείς, είναι πιστός κατά πάντα αξιόπιστος. Και αυτό γιατί είναι πλήρης και τελεία αποκάλυψη του Θεού. Είναι η αλήθεια που σώζει και παράλληλα λάμπει. Είναι η ζωή και το φώς των ανθρώπων, η πνοή και η δύναμη όλων των καλών έργων της Πίστεως, τα οποία με όλην τους την ψυχή πρέπει να εργάζονται οι Χριστιανοί. Επομένως, πρώτα από όλα με όλη τους την ψυχή να τον αποδεχθούν τον λόγο αυτό ως λόγο Θεού. Να αποκτήσουν πλήρη βεβαιότητα προς αυτό. Να τον εγκολπωθούν, χωρίς επιφυλάξεις. Διότι μόνο έτσι, με βάση δηλαδή αυτήν την ολόψυχο αποδοχή και πίστη, ο λόγος του Ευαγγελίου, θα αποβεί πηγή εμπνεύσεως και δυνάμεως όλων των καλών έργων, που βεβαιώνουν την πίστη.

      Ο Απόστολος δεν λέει μόνο, ότι οι πιστοί πρέπει να εργάζονται τα καλά έργα, αλλά λέει να προΐστανται στα καλά έργα. «Ἵνα φροντίζωσιν, λέει, καλῶν ἔργων προΐστασθαι οἱ πεπιστευκότες τῷ Θεῷ». Και παρακάτω το ίδιο λέει∙ «Μανθανέτωσαν δὲ καὶ οἱ ἡμέτεροι καλῶν ἔργων προΐστασθαι εἰς τὰς ἀναγκαίας χρείας». Ζητάει δηλαδή κάτι περισσότερο και ανώτερο και τελειότερο. Να πρωτοστατούν. Να ηγούνται. Να παρακινούν, και με τον λόγο και με το παράδειγμά τους και άλλους, να τα συστηματοποιούν, ώστε ομαδικά να διεξάγεται η κοινωνική πρόνοια και φιλανθρωπία, από κοινού να γίνονται τα καλά έργα. Με ποιους πρωτοστάτες, εμπνευστές και διοργανωτές; Τους ανθρώπους της πίστεως και ευσεβείας, τους λειτουργούς της Εκκλησίας, όλους εκείνους που φέρουν το μέγα, το ιερό και τίμιον όνομα του Χριστιανού και ο κόσμος περιμένει πολλά από αυτούς. Λοιπόν, ας μην αρκούμαστε στην μεμονωμένη βοήθεια και ελεημοσύνη που θα κάνει ο καθένας μας, έστω και κατά το «μή γνώτω ἡ ἀριστερά σου τί ποιεῖ ἡ δεξιά σου», που μας είπε ο Χριστός μας. Χρειάζεται, μάλιστα δε στις ημέρες μας, και ομαδική υπέρ των πασχόντων πρόνοια και φροντίδα. Απαιτείται και οργανωμένη φιλανθρωπία, της οποία να προΐστανται και να ηγούνται και την οποία να επιβλέπουν και κατευθύνουν εγνωσμένης πίστεως και αγάπης και αυτοθυσίας Χριστιανοί. Αυτό ζητάει από του Χριστιανούς ο Απόστολος και αυτό είναι και το δικό μας καθήκον.

         Αιρετικός άνθρωπος είναι ο περί την πίστη άρρωστος και πλανώμενος άνθρωπος, ο οποίος ή έχει παρασυρθεί από άλλους ή ο ίδιος λόγω του εγωϊσμού του έχει διαστρέψει τις αλήθειες της Πίστεως και έχει δημιουργήσει δόγματα δικά του, δόγματα και ιδέες της δικής του κακής προαιρέσεως ή της υπερηφάνου φαντασίας  του ή της αμαρτωλής και φαύλης ζωής του. Το ότι ο Θεός τον αφήνει στην ζωή, σημαίνει πως υπάρχει ελπίδα μετανοίας και σωτηρίας του. Γι’ αυτό ο Απόστολος δεν αποκλείει μίαν κάποια επαφή και επικοινωνία μαζί τους , με βάση την ελπίδα της μετανοίας τους. Έτσι γράφει στον Τίτο, τον μαθητή του και επίσκοπο της Κρήτης. «Αἰρετικὸν ἄνθρωπον μετὰ μίαν καὶ δευτέραν νουθεσίαν παραιτοῦ». Μην τον αποφυγείς εξ ολοκλήρου τον αιρετικό. Πλησίασέ τον ή άφησέ τον να σε πλησιάσει. Και συμβούλευσέ τον, νουθέτησέ τον. Κάνε του φανερή την πλάνη και ασέβειά του και προσπάθησε να τον αποσύρεις από αυτήν, να τον σώσεις. Μίαν, δύο φορές. Είδες όμως ότι δεν πείθεται, δεν αλλάζει γνώμη και δεν μετανοεί, αλλ’ επιμένει στο δικό του διεστραμμένο θέλημα; Άφησέ τον τότε και κόψε κάθε επικοινωνία μαζί του. «Μετὰ μίαν καὶ δευτέραν νουθεσίαν παραιτοῦ, εἰδὼς ὅτι ἐξέστραπται ὁ τοιοῦτος καὶ ἁμαρτάνει, ὢν αὐτοκατάκριτος.» Έχει διαστραφεί. Άδικα μην κοπιάζεις. Αλλά, πρόσεξε Χριστιανέ. Αυτά τα γράφει ο Απόστολος στον Τίτο, σε ένα επίσκοπο δηλαδή. Σε έναν άλλο Απόστολο. Όχι σε έναν τυχόντα. Δηλαδή επιτρέπει μία και δύο συναντήσεις με αιρετικούς σε αρμόδια πρόσωπα που είναι ισχυρά, μελετημένα, κατάλληλα να πείσουν τον άλλον. Εμάς μας καλεί ο Απόστολος να αποφεύγουμε τους αιρετικούς, να αποφεύγουμε τις κουβέντες και τα φυλλάδιά τους, για να μην μπούμε σε πειρασμό. Προσοχή, λοιπόν, αγαπητοί μου στην ακριβή τήρηση της πίστεως.

Μετά πατρικών ευχών

                Ο Μητροπολίτης

 † Ο Κηφισίας, Αμαρουσίου, Ωρωπού και Μαραθώνος Κύριλλος