ploigisi h3

bottom neo

 

8521κτὼ ἡμέρες μετὰ τὴν μεγάλη Δεσποτικὴ ἑορτὴ τῶν Χριστουγέννων, τὴν μητρόπολη τῶν ἑορτῶν σύμφωνα μὲ τὸν Ἅγιο Ἰωάννη τὸν Χρυσόστομο, ἡ Ἐκκλησία μας γιορτάζει ἄλλη μία μεγάλη Δεσποτικὴ ἑορτή, τὴν Περιτομὴ τοῦ Χριστοῦ.

Ὁ ὀκταήμερος κατὰ τὴν Μητέρα, καὶ ἄναρχος κατὰ τὸν Πατέρα, ὡς βρέφος Χριστὸς εἰκονίζεται ξαπλωμένος ἀνάμεσα στήν Παναγία, τὸν Ἰωσήφ, καὶ τοὺς Ἱερεῖς τοῦ ναοῦ νά δέχεται ἀπὸ ἀγάπη καὶ φιλανθρωπία γιά τὸ ἀνθρώπινο γένος ὄχι μόνο τὴν περιβολὴ τῶν σπαργάνων, ἀλλὰ καὶ αὐτὴ τὴν περιτομὴ τῆς σαρκός.

Ἡ ἐντολὴ τοῦ Θεοῦ που δόθηκε ἀρχικὰ στον Ἀβραὰμ προέβλεπε τὴν περιτομὴ σὲ κάθε ἀρσενικὸ παιδί, «περιτμηθσεται μν πν ρσενικν, κα περιτμηθσεσθε τν σρκα τς κροβυστας μν, κασται ες σημεον διαθκης ν μσον μο καμν κα παιδον κτμερν περιτμηθσεται μν, πν ρσενικν ες τς γενες μν» (Γεν. κεφ. Ἰζ 10 - 12).

Ἡ περιτομὴ ἂν καὶ τρομερὰ ἐπωδύνη καὶ αἱματηρὴ πράξῃ, ἦταν ἀπαραίτητη γιά νά δηλώσῃ τὸν πιστὸ καὶ καθαρὸ Ἰσραηλίτη. Ὡστόσο ὁ βαθύτερος λόγος γιά τὸν ὁποῖο γινόταν ἡ περιτομὴ φαίνεται ἀπὸ τὸν λόγο τοῦ Θεοῦ στον Ἀβραάμ, «κασται ες σημεον διαθκης ν μσον μο καμν». Ἔχει να κάνη δηλαδὴ μὲ συμφωνία, μὲ διαθήκη, ἀνάμεσα στόν Θεὸ καὶ τοὺς πιστοὺς Του. Ἀλλωστε περιτομὴ εἶχαν καὶ ἄλλοι λαοί, ὅπως οἱ εἰδωλολάτρες καὶ οἱ ἱερεῖς τῶν Αἰγυπτίων, οἱ Σαρακηνοί, οἱ Ἰσμαηλίτες καὶ ἄλλοι, ἀλλὰ οἱ περισότεροι ἀπὸ αὐτοὺς δεν τὴν ἔκαναν ἀπὸ θεοσέβεια, ἀλλὰ χάριν συνηθείας (Σεβ. Μητρ. Ἱεροθέου: «Οἱ Δεσποτικὲς Ἐορτές»).

Ἡ περιτομὴ ἦταν προτύπωση τοῦ Βαπτίσματος πού θὰ δινόταν μὲ τὴν ἐνανθρώπηση τοῦ Χριστοῦ. Ὁ Χριστὸς ἦταν ἐκεῖνος πού ἔδωσε τὸν Νόμο στήν Παλαιὰ Διαθήκη, καὶ ὁ ἴδιος ἔπρεπε νά τὸν ἐφαρμόσει καὶ στόν ἑαυτὸ Του. Ἔτσι ὥστε νά τὸν συμπληρώσει καὶ νά τὸν ὑπερβεῖ. Εἶναι πολὺ χαρακτιριστικὸ τὸ πρῶτο στιχηρὸ ἰδιόμελο τοῦ ἐσπερινοὺ τῆς ἑορτῆς «Συγκαταβαίνων Σωτήρ, τ γένει τν νθρώπων, κατεδέξατο σπαργάνων περιβολήν, οκ βδελύξατο σαρκς τν περιτομήν», διότι δείχνει ὅτι ὁ Χριστὸς δέχτηκε τὴν περιτομὴ ἀπὸ φιλανθρωπία καὶ ἀγάπη γιά τὸν ἄνθρωπο, καθὼς καὶ γιά νά ἀποδείξει ὅτι προσέλαβε ἀληθινὴ ἀνθρωπίνη φύσῃ, καὶ ὄχι ὅπως ὑποστήριζαν οἱ Δοκιτιστὲς κατὰ δόκησιν καὶ κατὰ φαντασίαν.Ὁ Χριστὸς ἀπέδειξε μὲ τὴν Περιτομὴ Του, ὅτι τὸ Σῶμα Του δέν ἦταν ὁμοούσιο μὲ τὴν θεότητα. Τὸ σῶμα ἀφοῦ θεώθηκε ἀπὸ τὴν θεότητα τοῦ Λόγου, ἔγινε ὁμόθεο ὄχι ὅμως ὁμοούσιο μὲ τὸν Θεό. Αὐτὸ σημαίνει ὅτι καὶ τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ εἶναι πηγὴ τῆς ἀκτίστου Χάριτος τοῦ Θεοῦ, ἀλλὰ δέν ἔχει τὴν ἴδια οὐσία μὲ τὴν θεότητα. (Μητροπολίτου Ἱεροθέου ἔνθ. ἀνωτ.).

Σύνφωνα μὲ τὸν ἅγιο Ἰωάννη τὸν Δαμασκηνὸ ἡ περιτομὴ ἦταν τύπος τοῦ Βαπτίσματος, τῆς ἀχειροποιήτου δηλαδὴ περιτομῆς ὅπου ὁ ἄνθρωπος ἀποβάλλει τὴν ἁμαρτία.

Εἶναι ἐκδήλη στήν εἰκόνα ἡ εὐλάβεια τῶν γονέων ἀλλὰ καὶ τῶν ἱερέων. Ὁ ἕνας ἀπὸ τοὺς ἱερεῖς κρατᾶ ἀνοικτὸ βιβλίο, ὑποδηλώνοντας ἔτσι τὸν νόμο πού ἦταν δοσμένος ἀπὸ τὸν Θεό, καὶ ὁ ἄλλος μὲ κάποιο αἰχμηρὸ ἀντικείμενο πλησιάζει πρὸς τὸν Ἰησοῦ. Ἡ τελετὴ λαμβάνει χώρα ἐντὸς τοῦ ναοῦ, ἐνῶ μπροστὰ ἀπὸ τὸν Χριστὸ εἰκονίζεται ὁ ἅγιος Βασίλειος ὁ Μέγας, ποὺ ἑορτάζει τὴν ἴδια μέρα. Εἶναι ἐνδεδυμένος μὲ περίτεχνο φαιλόνι ὅπως καὶ τὰ ἄμφια τῶν ἱερέων. Φοράει ὠμόφορο χρυσοκέντητο, κρατάει χρυσὸ εὐαγγέλιο, ἐνῶ μὲ τὸ ἄλλο χέρι εὐλογεῖ.

Πρέπει νά τονίσουμε τὴν σπουδαιότητα αὐτῆς τῆς μεγάλης Δεσποτικῆς ἑορτῆς, διότι ἀποτελοῦσε προεικόνιση τοῦ μεγάλου μυστηρίου τοῦ Βαπτίσματος. Ὁ Θεὸς ἐδωσε τὸν νόμο στην Παλαιὰ Διαθήκη γιά νά προετοιμάση τὸν λαὸ για τὴν ὑποδοχὴ τοῦ Χριστοῦ. Ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Εὐαγγελιστὴς λέγει «ὁ νόμος διὰ Μωϋσέως ἐδόθη, ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο». Ἡ θέωση τοῦ ἀνθρώπου δέν ἐπιτυγχάνεται διὰ τῆς ἐξωτερικῆς τηρήσεως τοῦ νόμου, ἀλλὰ διὰ τῆς κοινωνίας μὲ τὸ Πρόσωπο τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ.

Σημειώνη ὁ ἅγιος Κύριλλος Ἀλεξανδρείας πως ἡ περιτομὴ δέν εἶχε τὴν δύναμη νά καταργήση τὸν θάνατο, σὲ ἀντίθεση μὲ τὸ βάπτισμα ὅπου ὁ ἄνθρωπος γίνεται μέρος τοῦ ἀναστημένου Σώματος τοῦ Χριστοῦ, ὑπερβαίνει τὸν νόμο καὶ κατατάσσεται στά τέκνα τοῦ Θεοῦ.

Γιά τὸ θέμα τῆς περιτομῆς καὶ τῆς ἀκροβυστίας ἔγινε μεγάλο ζήτημα στήν Ἐκκλησία, ὅταν μετὰ τὴν Πεντηκοστὴ τέθηκε ὁ προβληματισμὸς γιά τὸ ἂν οἱ προσήλυτοι στόν Χριστιανισμὸ ἔπρεπε νά περιτέμνονται. Ἐκεῖ, οἱ Ἰουδαῖοι ὑποστήριζαν ὅτι ἄνευ περιτομῆς «οὐ δύνασθαι σωθῆναι». Ἡ ἀπόφαση τῆς Ἀποστολικῆς ἐκείνης Συνόδου ἦταν νά μὴ περιτέμνονται ὅσοι προσέρχονται ἐκ τῶν ἐθνῶν, ἀλλὰ νά ἀπέχουν ἀπὸ εἰδωλόθυτα, αἷμα, πνικτὸ καὶ πορνεῖα. Ὁδηγήθηκαν σ’ αὐτὴ τὴν ἀπόφαση ἀκριβῶς διότι, ἐφ ὅσον ἡ περιτομὴ ἦταν προτύπωση τοῦ Βαπτίσματος προετοιμάζοντας τὸν λαὸ γιά τὴν παρουσία τοῦ Σωτῆρος, δέν ἦταν ἀπαραίτητο να ὑπάρχει.

footer
  • Κυριακή
    8 Δεκεμβρίου

    Παταπίου, Σωφρονίου, Σωσθένους, Απολλώ, Καίσαρος, Επαφροδίτου και Κηφά


Δημιουργία ιστοτόπου ΑΔΑΜ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ